28 de maio de 2022

Once matrículas de honor!


Achegamos imaxe do alumnado cos mellores expedientes de bacharelato deste curso. Once dos titulados -oito mulleres!- obtiveron un título de honra. Catro obtiveron a máxima cualificación, un 10, en todas as materias: Nora López González, Antía López Martínez, Alejandro Lamas Martínez e Carolina Balado Puentes. Completan a listaxe: Carmen Fernández Sanjosé, Elena López-Turnes Rodríguez, Lara Lorenzo Hernández, Aitana Vázquez Martínez, Hugo Seijas Bouzamayor, María Baños Rodríguez e Hugo López Berdeal. Están todos na imaxe xunto ao Director do centro, Manuel Rei (sentado, á dereita).

Catro dos honrados queren estudar Medicina, e, os demais, Criminalística Forense, Enxeñaría Biomédica, Bioloxía ou Artes. 

Parabéns a todas e a todos, e moita sorte nas probas ABAU de acceso á universidade.

22 de maio de 2022

O #DESAFÍO GALEGO EN RADIO FILISPIM

No programa “Unha tarde no muíño” de Radio Filispim, o pasado mércores 18 de maio, Silvia Picos entrevistou dúas invitadas do noso centro que foron falar do #Desafío Galego. Ana Dopico, Coordinadora do EDLG, e Candela Pérez, de 2º D Bach, falaron deste proxecto de intercambio con Gales e Irlanda, organizado a través da CFR de Ferrol.

O proxecto comezou hai tres anos pero ficou interrompido pola pandemia. Do noso centro foron xa en 2020 a Cardiff, Gales; e este ano, tres profesoras foron a Irlanda, concretamente a Dingle, no condado de Kerry. Alí, elas comprobaron que o caso do galego non é tan dramático como o do gaélico galés e o do gaélico irlandés, que só emprega unha parte moi reducida da poboación.

Ana e Candela explicaron como resultou o #Desafío Galego: o inicio coa charla de Séchu Sende, o reto do alumnado que en distintas fases involucrou voluntariamente a máis de 200 alumnos e alumnas, o peche do reto co concerto do Rabelo, a enquisa do resultado e exposición na aula das conclusións.

Candela apuntou -nun galego magnífico que temos que aplaudir- que a experiencia foi difícil pero moi boa, polo que agradeceu ao centro que a propuxera. Explicou que ela, castelanfalante como a inmensa maioría do alumnado, falaba galego esporadicamente, pero pasar a falalo con normalidade resultáballe impensable. Explicou que a decisión de dar ese paso esixe de forte vontade, pois só intentalo resultaba complicado polo forte "aluvión en contra", que retrae as gañas de facelo. Aplaude experiencias como esta, que fortalecen a concienciación.

Grazas polo teu testemuño, Candela!

Se queredes oír o audio, tedes o podcast en Ivoox, Unha tarde no Muiño 146 https://go.ivoox.com/rf/87222134

21 de maio de 2022

Catro poemas de Florencio Delgado Gurriarán

Achegamos catro presentacións -que fixemos no EDLG do centro- con catro poemas de Delgado Gurriarán, Letras 2022, a quen vemos na imaxe coa súa filla Maruxa. Os textos representan catro rexistros distintos -dous líricos e dous satíricos- dunha voz plural. 

-"Vente, ventiño do norte", que parte, como os Cantares de Rosalía, dun cantar popular ("Vente ventiño do norte / vente ventiño norteño. /Vente ventiño do norte /serás o meu compañeiro”). 


-"Ao reiseñor", escrito en 1923, adianta en anos o neotrobadorismo, movemento poético que toma como referente e modelo as composicións medievais galego-portuguesas.


-"Opinións sobre o galego", pioneiro tamén polo seu contido sociolingüístico. É unha das súas sátiras contra os galegos que renuncian ao propio idioma, e escribiuno décadas antes do célebre “Deitado frente ao mar” de Celso Emilio Ferrero.


-"Marcha militar", sátira belixerante escrito en plena Guerra Civil que ataca os violentos golpistas falanxistas. 

A

16 de maio de 2022

Ledicia Costas no IES Concepción Arenal

Non na Biblioteca como estaba previsto pero si no Salón de Actos, o 9 de maio tivemos o gusto de ter connosco a Ledicia Costas, narradora recoñecida con importantes premios, moitos deles de literatura infantil e juvenil.

A escritora falou das súas obras, especialmente de Golpes de luz, divertida novela que está a ler parte do alumnado e que xira arredor da intrahistoria dunha familia rural, dos segredos que marcan a vida de tres xeracións.

Ao remate, asinou exemplares dos seus libros.



15 de maio de 2022

XXII Certame de Poesía e Imaxe

O venres 13 de maio entregáronse os premios do XXII Certame de Poesía e Imaxe no Centro Cívico de Canido, certame no que participou alumnado do noso centro e de varios colexios da comarca. 

Alí estaban os nosos representantes, Martín Rivas Dopico (2°C ESO) que ilustrou “Tanto te escondiche, sol” de Noriega Varela, e Andrea Pena Ramón (2º H Bac), que ilustrou un fragmento de “Engano”, de Pooyan Farmanbar.


3 de abr. de 2022

Gañadores do Certame "POESÍA E IMAXE"

O día 3 de marzo, entre os alumnos que presentaron traballos ao XXII Certame de Poesía e Imaxe, foron seleccionados os seguintes:

 

·      Martín Rivas Dopico (2° C ESO). Ilustrou “Tanto te escondiche, sol...”, un poemiña do "poeta da montaña", o mindoniense Antonio Noriega Varela (1869 - 1947).


·      Andrea Pena Ramón (2º H Bac). Ilustrou “Engano”, un poema de Pooyan Farmanbar, poeta iraniano moi novo (naceu en Rast no ano 2000) que escribe na súa lingua, o persa. A proposta é para o remate do poema, pero a nós gústanos o texto completo e achegámolo coa imaxe do traballo.


 

Parabéns aos premiados: fixeron uns traballos estupendos!

30 de mar. de 2022

Aurora Marco no IES Concepción Arenal

Aurora Marco na biblioteca do noso centro
O oito de marzo foi xornada de conmemoración: celebrouse o Día Internacional da Muller. O día anterior, o luns día 7, contamos coa presenza na nosa biblioteca da ensaísta Aurora Marco, que veu var unha charla ao alumnado de 4º da ESO sobre o seu libro Irmandiñas.  Aurora, é autora de diversas publicacións que buscan recuperar, visibilizar, valorizar e homenaxear mulleres que a historia oficial, tan androcéntrica ela, oculta, escurece e discrimina sistematicamente.

Nesta liña están:

·      As precursoras. Achegas para o estudo da escrita feminina (Galiza 1800-1936), 1993, La Voz de Galicia.

·      Mulleres e educación en Galiza. Vidas de mestras, 2002, Edicións do Castro.

·      Dicionario de mulleres galegas. Das orixes a 1975, 2007, Edicións A Nosa Terra.

·      Mulleres na guerrilla antifranquista galega, 2011, Laiovento.

·      Elas, 2015, A Xanela Editorial.

 

O seu libro Irmandiñas, publicado por Laiovento en 2020, céntrase na presenza das mulleres no movemento galeguista xerado a partir das Irmandades da Fala (1916-1936), cuxas vidas e obras ficaron sumidas na sombra.

12 de mar. de 2022

Encontro con Antón Cortizas

O xoves 24 de febreiro contamos de novo coa presenza de Antón Cortizas. Veu á nosa biblioteca para falar da súa novela Leonel co alumnado de 1º da ESO, que está a ler o libro. 

Antón (Ferrol, 1954), ademais de mestre e escritor de literatura infantil e xuvenil, é tamén un experto en actividades lúdicas e didácticas: investiga xogos tradicionais, fai sombras chinescas, papiroflexia, etc. 

Ao remate da charla, guiou aos rapaces na confección dun avión de papel coa técnica da papiroflexia, manualidade que consiste en facer figuras decorativas de papel simplemente dobrándoo, sen cortalo nin pegalo.

O acto foi organizado polo Departamento de Lingua e e Literatura Galega e o EDLG en colaboración coa Biblioteca do centro Saturnino Hermida.









11 de mar. de 2022

ENTREGA DE PREMIOS DO #DESAFÍO GALEGO


Hoxe no primeiro recreo entregáronse no Salón de actos os premios dos concursos de redacción e de vídeos do #Desafío Galego. Repartíronse douscentos euros e uns agasallos entre os galardoados (arriba na foto).
Agasallos para os gañadores

Mellores vídeos:

-   Zaharat Essafae Mouane (1º C bach.)

-   Antía Evia Soto (1º H bach.)

 

Mellores redaccións:

-   Cecilia González Alvariño (1º A)

-   Emanuel Castillo Landázuri (1º B bach.)

-   Noa Cortizas Fernández (1º G bach.)

-   Antía López Martínez (2º A bach.)

-   Alejandro Lamas Martínez (2º B bach.)

-   Manuel Dopico Caneiro (2º C bach.)

-   Laura Álvarez Chaos (2º F bach.)

-   Andrea Pena Ramón (2º H bach.)

 

Parabéns de novo!!! 




9 de mar. de 2022

ALUMNADO PREMIADO NOS CONCURSOS DE VÍDEOS E DE REDACCIÓNS DE #DESAFÍO GALEGO


Hoxe, 9 de febreiro, ás 10.10 h., reuniuse o xurado no Departamento de Lingua Galega e Literatura para elixir os gañadores dos concursos de vídeos e de redaccións do #Desafío Galego.

 

0s 200 euros do premio foron repartidos entre dez dos concursantes. 

 

Mellores vídeos:

-   Zaharat Essafae Mouane (1º C bacharelato)

-   Antía Evia Soto (1º H bacharelato)

 

Mellores redaccións:

-   Cecilia González Alvariño (1º A)

-   Emanuel Castillo Landázuri (1º B bacharelato)

-   Noa Cortizas Fernández (1º G bacharelato)

-   Antía López Martínez (2º A bacharelato)

-   Alejandro Lamas Martínez (2º B bacharelato)

-   Manuel Dopico Caneiro (2º C bacharelato)

-   Laura Álvarez Chaos (2º F bacharelato)

-   Andrea Pena Ramón (2º H bacharelato)


PARABÉNS A TODAS E A TODOS!!!

8 de mar. de 2022

Oito de marzo. Día da Muller


En pleno século XXI, os dereitos das mulleres seguen a ser cuestionados. Cada 25 de Novembro e cada 8 de Marzo, os movementos feministas mobilízanse nunha xornada de conmemoración, por un lado, e de loita, por outro.

O feminismo é un movemento social que loita pola igualdade de dereitos entre homes e mulleres en todos os ámbitos: social, político, laboral... Procura concienciar a sociedade ante a alarmante situación de violencia, dominación e opresión exercida polo patriarcado. O feminismo non é, como moitos cren, o reverso do machismo, a loita por favorecer os dereitos femininos por enriba dos masculinos. 

Achegamos unha presentación que fixemos no ano 2018 para conmemorar o Día da Muller. Nela se relata o longo e duro proceso da conquista de dereitos das mulleres, proceso que, obviamente, non está rematado. 

En pleno século XXI, os dereitos das mulleres seguen a ser cuestionados. O feminismo é un movemento social que loita pola igualdade de dereitos entre homes e mulleres en todos os ámbitos: social, político, laboral... Procura concienciar a sociedade ante a alarmante situación de violencia, dominación e opresión exercida polo patriarcado. O feminismo non é, como moitos cren, o reverso do machismo, a loita por favorecer os dereitos femininos por enriba dos masculinos. É  un movemento de loita contra a discriminación e desigualdade. 

Achegamos unha presentación que fixemos no ano 2018 para conmemorar o Día da Muller. Nela se relata o longo e duro proceso da reivindicación e conquista de dereitos das mulleres, proceso que, obviamente, está moi lonxe de darse por rematado.  

Parabéns a todas!  

 

27 de feb. de 2022

SÉCHU SENDE. COMEZAR A FALAR GALEGO

Achegamos a charla íntegra do escritor e sociolingüista Séchu Sende no noso centro o día da inauguración do #Desafío galego (17 de febreiro). Presentou o noso compañeiro Marcos Abalo, tamén escritor.
Séchu ende aborda cuestións que acompañan o proceso de pasar a falar a lingua galega.

Achegamos tamén o audiovisual que fixemos para presentar a Séchu Sende e que proxectamos no vestíbulo do noso centro.

24 de feb. de 2022

Remata o #Desafío Galego con festa!

Fotografía de Sabrina Cobo Rey

Velaí unha foto histórica no IES Concepción Arenal: O Rabelo e o alumnado e o profesorado implicado no Desafío Galego amosando con enerxía e forza as pulseiras do reto. Amando o galego! 

Rematou o #Desafío Galego e rematou con festa! 

Que gozada ver e oír O Rabelo!!! Que subidón nos deu ver unha cara nova cun discurso propio, corazón, voz e luz! 

O Rabelo, Auro, fusiona tradición e modernidade, música de raíz e música electrónica, e canta muiñeira, e mazurca... e rap. Faino ao seu xeito, cunha mestura persoal de agrura e dozura, de rabia e de amor, de electricidade e lirismo. Ghasolina e ar fresco. As súas letras son reveladoras. Sábese útil e necesario, e, como Rosalía, con xenerosidade, afouteza e xenerosidade, tamén, dalgún xeito molla “no propio sangue a dura pruma / rompendo a vea inchada”. Grande Rosalía!  

Fotografía de Sabrina Cobo Rey

Fotografía de Sabrina Cobo Rey

O Rabelo interpreta cantigas do pobo e, tamén, a ritmo de rap, dispara lume. Combate con carraxe todo o na sociedade atopa de mutilante. Con tan pouca idade, nos seus vídeos e nas súas cancións, aborda cuestións relativas á identidade individual e á identidade colectiva, os problemas do eu e os problemas de nós. Como Rosalía, si. Na fronte unha estrela no bico un cantar. Hai persoas que contan cousas porque ninguén as conta, e porque alguén ten que facelo; persoais que abren xanelas, portas e camiños, que derruban teitos e muros...  e que nos sacan dos ollos as teas de araña que se nos forman, a miúdo, por estar mirando sempre o mesmo. Esas persoas saben ollar para dentro e saben ollar ao redor e na escuridade, coa visión periférica dos mouchos.

Que ben improvisa! O Rabelo, logo de anotar palabras que o público lle lanzou, meteunas habilmente nas súas rimas: desafío, toxo, Rosalía, capitalismo… até ornitorrinco!

Ao remate da actuación, ansiada por boa parte do alumnado que non puido baixar ao patio (a distancia de seguridade, xa sabedes...), todo o mundo quixo fotos co Rabelo. E as houbo. E houbo tamén quen lle agradeceu, desde o fondo da alma, como axuda á xente trans a darlle unha visibilidade que non ten. 

Foi un pracer coñecer o Rabelo. Desexámoslle moita sorte na súa singular andaina.

A inesperada resposta do alumnado involucrado no Desafío e este broche final non puideron ser máis estimulantes. Hoxe, no remate do #Desafío, os chats do Departamento de Galego e do EDLG non pararon: deunos un evidente ataque de entusiasmo. 

Somos followers do Rabelo. as imaxes que ilustran estta entrada son de Sabrina Cobo e dámoslle as grazas por pasárnolas.

E moitas grazas tamén a Xaime Rodríguez, que se ocupou do son... e soou moi ben!

Fotografía de Sabrina Cobo Rey

Fotografía de Sabrina Cobo Rey

21 de feb. de 2022

"Se cambias de lingua, cambias de vida"

"Se cambias de lingua, cambias de vida" é unha frase que Séchu Sende toma dun verso de Dereck Walkot e que nós tomamos tamén para titular esta entrada. No primeiro vídeo que podes ver abaixo destas liñas, o autor de Made in Galiza reflexiona sobre o paso de ser castelanfalante a ser galego falante. Explica todo o que iso comportou para el: provocoulle unha maneira distinta de ver o mundo e de relacionarse con el.

 

No segundo vídeo "Somos Legiom" podemos escoitar ao Rabelo, un artista que fai rap, música de raíz e música electrónica. Disidente, rebelde, reivindicativo, combativo e moi orixinal, O Rabelo é todo un fenómeno social. Coñecímolo como A Rabela cantando regueifas, nada menos. Podes seguilo en Youtube, onde ten moitos seguidores, e tamén na súa interesante páxina web. O Rabelo vai estar connosco para actuar no noso patio o día 23, Día de Rosalía, para o peche do Desafío Galego.


O terceiro vídeo é de Dakidarria, banda ska, reggae, ritmos urbanos e punk-rock galega, referencia da nosa música contestataria desde hai 18 anos. Xuntáronse para ensaiar en 2003 tras o desastre do Prestige e gravaron a maqueta “Diskordia nas Rías Baixas”. Logo gravaron discos en distintos selos. A maioría das súas letras comezaron sendo en castelán pero, co tempo, tomaron conciencia do problema lingüístico e comezaron a gravar en galego, ademais de teren cantado nunha decena de linguas (catalán, éuscaro, asturiano…). Nas súas letras critican o capitalismo, a globalización, o consumismo e a alienación, e defenden o internacionalismo, a liberdade dos pobos e a diversidade cultural. Na canción “Pobo de artistas”, que podes oír ao final, cantan tamén O Rabelo, Tanxugueiras e un montón de artistas máis que aparecen nos créditos do final.


No cuarto vídeo, Traumita, temos ao Rabelo falando sobre a Lingua Galega. 


 

19 de feb. de 2022

Comezou o Desafío Galego con Séchu Sende

O pasado xoves 17 de febreiro comezou o Desafío Galego con moito éxito. A actividade, organizada polo Equipo de Dinamización da Lingua Galega, involucra ao alumnado de Bacharelato a comprometerse a cumprir obxectivos co fin de empregar e divulgar o idioma galego por todos os ámbitos sociais: escolar, familiar, virtual... 

Con algúns que se apuntaron a última hora, suman 223 os alumnos e alumnas dispostas!


Pulseiras que identifican aos implicados no Desafío.
Nota de prensa que publicou La Voz de Galicia anunciando o comezo da actividade
No acto de inauguración tivemos a fortuna de contar coa estimulante presenza de Séchu Sende no Salón de Actos.
Séchu Sende é narrador, poeta, filólogo, sociolingüista, autor teatral, activista social, promotor e dinamizador cultural, ilustrador, profesor de lingua e literatura galega... e -seguro que esquezo algo- tamén domador de pulgas! É que non para! 
O escritor falou do seu libro de relatos Made in Galiza, obra heteroxénea e atípica que supuxo, desde a súa publicación en 2007, todo un fenómeno social dentro e fóra das nosas fronteiras (Non hai fronteiras!). No libro, Sende aborda o conflito lingüístico con grande acerto, botando man de moitos e variados ingredientes: humor, ironía, lirismo, parodia, denuncia, realidade, fantasía... 
Como a obra é coñecida polo alumnado, pois está posta como libro de lectura en Segundo de bacharelato, Séchu relatou a orixe dalgúns relatos, elementos que influíron na súa conciencia e na súa reflexión sociolingüística.

Fíxose pouco o tempo para un tema tan importante. A ver se podemos contar con el outra vez en breve.

Foto de Sechu Sende durante a charla tirada por Jorge Meis.  
Acompaña a nota de prensa do Diario de Ferrol do 18 de febreiro.
O acto presentouno Marcos Abalde, profesor de Lingua e literatura Galega no noso centro e tamén escritor, dramaturgo e poeta.





CARTEL ANUNCIADOR E OUTRAS IMAXES DO ACTO DE INAUGURACIÓN
 

13 de feb. de 2022

14 DE FEBREIRO

Conta a lenda que Valentín era un crego cristián que na Roma do século III se dedicaba a casar en segredo a soldados nas adegas dos cárceres do Imperio. Sabedor deste feitos, o emperador Claudio II, que prohibirá as vodas dos mozos do exército por consideralas un impedimento para a eficiencia militar, mandou a captura e execución do relixioso.

 

Isto non é máis que unha lenda, pois non hai constancia histórica da existencia das accións deste mártir, o cal foi finalmente santificado coa finalidade de acabar coas lascivas festas Lupercais. O caso é que, desde a época medieval, ficou convertido en símbolo do amor humano. O propio papa que o santificara, Gelasius I, deixou en evidencia a súa falta de probas sobre os feitos que se lle atribuían.

 

Foi durante o século XIX cando, nos países anglosaxóns, comezou a tradición do intercambio de postais con mensaxes amorosas o día de San Valentín, o 14 de febreiro. Ao pouco, engadiuse o costume de agasallar a parella con rosas, bombóns e mesmo xoias. Pero non foi até ben entrado o século XX, cando as grandes empresas recolleron a figura de San Valentín e alentaron o seu padroado, pois atoparon nel un eficaz reclamo para aumentar as vendas. 

 

A festividade foi eliminada do calendario eclesiástico en 1969, nun intento da Igrexa de eliminar do santoral católico aqueles santos de orixe lendaria. Pero aí segue a celebración ano tras ano, alentada por unha publicidade abafante.

 

Reutilizando parte do traballo publicado o 25N, aproveitamos a ocasión para, de novo, contribuír a desmitificar algunhas crenzas falsas sobre o amor, mitos que perpetúan os roles de xénero, fonte de desigualdade e violencia que compre neutralizar urxentemente.


4 de feb. de 2022

223 alumnos comezan a falar galego

A partir do xoves 17 de febreiro Ferrol contará con 223 galegofalantes máis. O 50% do alumnado de bacharelato do IES Concepción Arenal súmase ao #DesafíoGalego. Esta iniciativa do Equipo de Dinamización da Lingua Galega consiste en que o estudantado active a lingua e a conciencia lingüística. 140 alumnos de 1º de bacharelato e 83, de 2º de bacharelato van participar no #DesafíoGalego e comprométense a cumprir obxectivos concretos para estenderen o idioma propio de Galicia a todos os ámbitos (escolar, familiar, virtual...)   

Nos días previos, o alumnado que desexe formar desta comunidade de aprendizaxe asinará un “Compromiso de participación” e seralle entregada unha pulseira identificativa do #DesafíoGalego. Profesorado, persoal non docente e ANPA están informados desta actividade e procurarán falar galego co alumnado implicado. Deste xeito procúrase normalizar todos os espazos: aulas, despachos de dirección, orientación, conserxaría, secretaría, cafetaría, biblioteca... O#DesafíoGalego foi creado para o Programa Innovative Language Teaching in a Bilingual Country, dentro do Proxecto Erasmus KA2.

Ao final do #DesafíoGalego, o alumnado participante debe entregar unha redacción (arredor de 400 palabras) ou ben un vídeo (arredor de 4 minutos) onde se recolla unha reflexión sobre a experiencia (dificultades, apoios, descubertas, valoración...). Para alén disto, terá que cubrir unha enquisa de valoración.

Para acadar o obxectivo final propóñense as seguintes metas diarias. Segundo o seu ritmo, o alumnado poderá gradualas:

Xoves, 17 de febreiro. 

  • Inauguración do acto a cargo de Sechu Sende; filólogo, escritor e profesor. Ademais compartir a súa experiencia como activista lingüístico é autor do célebre Made in Galiza.
  • O primeiro paso é falar galego entre o alumnado que forma parte da actividade e empregalo nas redes sociais, dando a coñecer a cultura galega co hashtag #DesafíoGalego: música, filmes, vídeos, gastronomía, rutas de sendeirismo, paisaxes...
Venres, 18 de febreiro.
  • O segundo paso sería falar sempre galego na aula e en todo o instituto.
Sábado, 19 de febreiro

  •  Na familia.
Domingo, 20 de febreiro.
  • Coas amizades que non pertenzan ao círculo escolar.page1image19292416 page1image19295296 page1image19296064 page1image19297024 page1image19294720 page1image19288768
Luns, 21 de febreiro.
  • Nas actividades extraescolares (deportivas, académicas, lúdicas)
Martes, 22 de febreiro.
  • Vivir sempre en galego (medios de transporte, comercio, farmacia, médico, xulgado, rúa...)

Mércores, 23 de febreiro. Día de Rosalía de Castro. 

  • Clausura da actividade: Peche musical co Rabelo, artista trans pontevedrés que mestura o rap cos con xéneros propios da tradición galega como a regueifa.

PREMIOS:

  • Mellor redacción: vale de 100 euros para mercar material nunha libraría.
  • Mellor vídeo: vale de 100 euros para mercar material nunha libraría.

Os traballos entregaranse o venres, 25 de febreiro. Os premios outorgaranse á semana seguinte.